چرا سینمای آنلاین نیازمند کاویمو است؟

چندی پیش قاچاق فیلم «بهت»، به موضوع داغ محافل خبری و شبکه‌های اجتماعی تبدیل شد. این فیلم که همزمان با اکران اینترنتی سر از کانال‌های تلگرامی درآورد بار دیگر موضوعی را که همیشه روی آن تأکید می‌ورزیم گوشزد کرد: امنیت محتوای ویدیویی.

 

متأسفانه بسیاری از فیلم‌سازان و کارگردان‌های ما اسیر ادعای پوچ بعضی از تلویزیون‌های اینترنتی (VOD) شده و بدون مطالبهٔ تضمین‌های امنیتی لازم از سوی این سرویس‌ها، فیلمی را که سال‌ها روی آن زحمت کشیده‌اند به دست حوادث می‌سپارند. بسیاری از این افراد با گذار از یک تجربۀ تلخ، اهمیت بحث امنیت محتوای ویدیویی را با گوشت و پوست و استخوان خود لمس کرده و به خاطر بی‌مبالاتی (شاید هم ناآگاهی) یک سرویس، ضررهای فراوانی می‌کنند.

 

آنچه در ادامه می‌خوانید:

  • چرا به زیرساختی قوی برای پخش فیلم‌ها نیازمندیم؟
  • چرا تلویزیون‌های اینترنتی باید به امنیت پلیر خود اهمیت دهند؟
  • چه راهکارهایی در دنیا برای مسئلۀ امنیت پخش ویدیو اندیشیده شده است؟
  • بهترین روش برای برقراری امنیت برای پخش آنلاین ویدیو چیست؟
  • جایگاه کاویمو به عنوانی بستری امن برای نمایش ویدیو کجاست و چه قدم‌هایی برای حل مشکلات امنیتی در صنعت ویدیو استریمینگ برداشته است؟
  • کاویمو چگونه موضوع قاچاق و دانلود غیرقانونی فیلم‌ها را برطرف کرده است؟
  • و نهایتاً چرا سینمای آنلاین نیازمند کاویمو است؟

 

این مطلب برای چه کسانی است:

  • سازندگان فیلم که مایل به اکران آنلاین فیلم هستند ولی در مورد امنیت آن دغدغه دارند؛
  • رسانه‌های پخش آنلاین ویدیو (VOD) که خواستار امنیت پخش ویدیوهای خود هستند؛
  • و تمام افرادی که نگران قاچاق تولیدات ویدیویی خود هستند.

 

در عصر حاضر زمان زیادی صرف تماشای ویدیو و سرگرمی می‌شود؛ طوری که در چند دهۀ اخیر، غول‌های تولید محتوا چون نت‌فلیکس، آمازون و هولو به قطب‌های سرمایه‌گذاری تبدیل شده‌اند. به عنوان مثال ارزش سهام نت‌فلیکس، به عنوان یک رسانۀ نمایشی مشهور، طی یک دهۀ اخیر، ۴۱۰۰ درصد رشد داشته است. این شرکت تنها در فصل اول سال ۲۰۲۰ بیش از ۱۵ میلیون مشترک جدید جذب کرده و بودجۀ سرسام‌آوری معادل ۱۷ میلیارد دلار برای تولید محتوا در سال ۲۰۲۰ اختصاص داده است.

البته در کنار این رشد انفجاری، سودجویان بیکار ننشسته‌اند و هر لحظه‌ برای ضربه زدن به صنعت ویدیوی استریمینگ تلاش می‌کنند. انتشار غیرقانونی محتوای ویدیویی در فضای وب، نه تنها برای استودیوها و شبکه‌های تلویزیونی، بلکه برای کل اکوسیستم زیان‌بار است. طرح اکران آنلاین فیلم که به خاطر تعطیلی سینماها در دوران کرونا به یک توفیق اجباری تبدیل شد مخالفانی دارد که مهم‌ترین دلیلشان مشکلات زیرساختی VODها و امنیت پایین سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو است. این افراد معتقدند که وضع قوانین مناسب و حل مشکلات امنیتیِ زیرساخت‌های پخش ویدیو، بسیاری از موانع این طرح را از میان برمی‌دارد.

 

لو رفتن فیلم‌ها، قبل از اکران عمومی، ۲۰ درصدِ فروش این فیلم‌ها را در گیشۀ سینما کاهش می‌دهد.

 

سه ضلح یک مثلث

در مهندسی نرم‌افزار، برقراری توازن بین سه هدف امنیت، کاربردپذیری و هزینه تقریباً غیرممکن است. به عنوان مثال، رمز پویای بانکی اگرچه یک تغییر امنیتی مطلوب محسوب می‌شود ولی همزمان، کاربردپذیری و سهولت استفاده از کارت‌های بانکی را در تراکنش‌های اینترنتی کاهش می‌دهد. یک راهکار امنیتی خوب، جایی در میانهٔ این مثلث قرار دارد.

یک راهکارهای امنیتی مطلوب در صنعت ویدیو استریمینگ، واترمارک کردن ویدیوها است؛ تکنیکی که با درج اطلاعاتی روی ویدیو، میزان سرقت یا سوءاستفاده از محتوا را کاهش می‌دهد.

این تکنیک همواره به عنوان یک روش امنیتی عالی در صنایع مختلف کاربرد داشته و به روش‌های مختلفی پیاده‌سازی می‌شود:

۱. واترمارک به شیوۀ مخفی

۲. واترمارک به شیوۀ آشکار

۳. واترمارک به شیوۀ رونوشتی

 

واترمارک به شیوۀ مخفی

در این روش، اطلاعاتی مثل محل، تاریخ پخش ویدیو و یک آیدی منحصر به فرد، به صورت مخفی درون ویدیو درج می‌شود تا به راحتی بتوان کاربردهای غیرقانونی را ردگیری کرد. هالیوود از این روش برای شناسایی سینمایی که از آنجا فیلم به بیرون درز کرده و اعمال فشار روی مسئول آن سینما استفاده می‌کند.

 

مزایا

  • اطلاعات درج شده در ویدیو نمایان نیست.

معایب

  • بازدارندگی خوبی ایجاد نمی‌کند چون واترمارک مخفی است و کاربر تصور می‌کند ویدیو را می‌تواند هر جایی منتشر کند و این کار دردسرهای زیادی برای طرفین ایجاد می‌کند. هدف مچ‌گیری نیست، هدف ایجاد ممانعتی اولیه برای جلوگیری از انتشار ویدیو است؛
  • برای همۀ ویدیوها قابل استفاده نیست. طول ویدیو باید حداقل ۲ دقیقه باشد؛
  • هزینه‌بر است؛
  • وارد کردن آن به چرخه‌های کاری دشوار است؛
  • مانع از فیلم‌برداری از صفحه نمی‌شود مگر اینکه کنارش واترمارک آشکار هم وجود داشته باشد.

 

واترمارک به شیوۀ آشکار

این واترمارک به راحتی قابل دیدن است. به صورت ثابت در گوشه‌ای از ویدیو عبارتی درج می‌شود که بعضاً نام شخصی است که ویدیو را تماشا می‌کند. این روش بازدارندگی خوبی دارد ولی متأسفانه اجرای آن زمان‌بر است.

مزایا

  • بازدارندگی خوبی دارد، به خصوص اگر اسم شخصی که ویدیو را تماشا می‌کند درج شود.

معایب

  • اجرای آن زمان‌بر است (تقریباً ۷۵ درصد طول ویدیو)؛
  • وارد کردن آن به چرخه‌های کاری دشوار و زمان‌بر است.

 

واترمارک به شیوۀ رونوشتی (Overlays)

این روش از زمان روی کارآمدن تلویزیون‌های اینترنتی و سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو، محبوبیت زیادی یافته است. در این حالت، اصلِ ویدیو دست نخورده باقی می‌ماند و در عوض اطلاعات مورد نظر روی پلیر نمایش داده می‌شود.

مزایا

  • ارزان است؛ به این دلیل که ویدیوی اصلی دست‌نخورده باقی می‌ماند؛
  • بازدارندگی خوبی دارد چون اطلاعات بینندۀ ویدیو را می‌توان نشان داد؛
  • بدون هزینۀ مازاد می‌توان در چرخه‌های کاری وارد کرد.

معایب

  • امنیت این روش پایین است! اگر به هر دلیلی ویدیو دانلود شود، هیچ لایۀ محافظی وجود ندارد؛ چون اطلاعات واترمارک در داخلِ ویدیو درج نشده و به صورت لایه‌ای روی آن نمایش داده می‌شود.

 

مدیریت حقوق دیجیتال (DRM)

مؤلفهٔ بعدی در امنیت سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو، مدیریت حقوق دیجیتال است.

مدیریت حقوق دیجیتالی (به انگلیسی: Digital rights management یا DRM) به فناوری‌هایی گفته می‌شود که سازندگان سخت‌افزار، ناشران، و دارندگان حق تکثیر برای کنترل دسترسی به محصولات خود استفاده می‌کنند. معنای سادهٔ آن در سیستم‌های پخش آنلاین ویدیو، جلوگیری از دانلود ویدیوها توسط کاربران است.

این روش مبتنی بر رمزگذاری و رمزگشایی داده‌ها است. استریم توسط یک پلیر اختصاصی رمزگشایی یا دیکود می‌شود و با هیچ پلیر دیگری قابل پخش نیست. برای امنیت بیشتر، اطلاعات کسی که در حال تماشای ویدیو است، به صورت رونوشت (Overlays) روی پلیر نمایش داده می‌شود تا کاربر از فکر فیلم‌برداری از صفحه بیرون برود.

مزایا

  • ارزان است؛ چون ویدیو دست‌نخورده باقی می‌ماند.

معایب

  • جلوی فیلم‌برداری از صفحه را نمی‌گیرد مگر اینکه در کنار آن از واترمارک آشکار استفاده شود؛
  • سازگار کردن آن با پلتفرم‌های مختلف پرهزینه است؛
  • صرف استفاده از DRM امنیت کافی ایجاد نمی‌کند؛ کما اینکه بارها شاهد دانلود ویدیوهایDRM Protected بوده‌ایم؛ مگر اینکه مثل کاویمو از یک DRM اختصاصی و امن استفاده شود؛
  • کاربردپذیری پایینی دارد. کاربر برای تماشای ویدیو باید نرم‌افزار خاصی نصب کند که شاید امکان نصب آن روی تبلت، گوشی یا کامپیوتر میسر نباشد.

هیچ یک از روش‌های بالا، در نقطۀ توازن مثلث امنیت قرار ندارند و نمی‌توانند به طور همزمان هر سه هدف یادشده یعنی امنیت، کاربرپذیری و هزینه را پوشش دهند.

اما صبر کنید ...

یک تکنولوژی دیگر باقی مانده است...

 

واترمارک در لحظه (Realtime Watermarking)

یکی از جدیدترین روش‌های واترمارکینگ است که تکنولوژی آن در اختیار معدود شرکت‌هایی مثل SafeStream است که با یاری خدا کاویمو نیز به آن دست یافته است. در این روش، اطلاعات کاربر به صورت درلحظه (Realtime) روی ویدیو واترمارک می‌شود! به این صورت که وقتی کاربر در مرورگر یا موبایل خود، درخواست پخش ویدیو می‌دهد، این درخواست، درلحظه به بخش واترمارک ارسال می‌شود و در عرض چند ثانیه، یک فیلم چند ساعته واترمارک و به صورت استریم در مرورگر یا گوشی کاربر پخش می‌شود.

این روش، تمام مشکلات روش‌های پیشین را حل کرده و به خوبی در مرکز توازن مثلث امنیت قرار گرفته است. واترمارک در لحظه با ترکیبی از روش‌های مبتنی بر رایانش ابری پیاده‌سازی شده و آن را می‌توان انقلابی در صنعت ویدیو استریمینگ دانست.

مزایا

  • از یک ویدیوی کوتاه چند دقیقه‌ای تا یک فیلم چند ساعته، در عرض چند ثانیه واترمارک می‌شود؛
  • به پلیر خاصی نیاز ندارد، در هر جایی که ویدیو پخش شود قابل استفاده است؛
  • به خاطر درج آشکار مشخصات کاربر (نام، ایمیل، شمارۀ موبایل، آی‌پی)، بازدارندگی خوبی در برابر سرقت و انتشار غیرقانونی محتوا تأمین می‌کند؛
  • هزینۀ زیادی ندارد، فرایند واترمارک، در لحظهٔ پخش ویدیو انجام می‌شود؛
  • به راحتی می‌توان در چرخه‌های مختلف کاری وارد کرد.

 

و اما در مورد کاویمو...

کاویمو یک پلتفرم میزبانی ویدیو است که با علم به مشکلات صنعت ویدیو استریمینگ و بررسی دغدغهٔ صاحبان محتوای ویدیویی، زیرساختی امن برای پخش ویدیو در تلویزیون‌های اینترنتی (VOD) و سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو فراهم آورده است. 

تلویزیون‌های اینترنتی (VOD) به کمک زیرساخت امن کاویمو می‌توانند فیلم‌ها و سریال‌ها را بدون نگرانی از دانلود، پخش یا اکران آنلاین کنند. کاویمو با این سوال به وجود آمد که چرا زیرساختی امن و آسان برای پخش آنلاین ویدیو در ایران وجود ندارد؟ چرا صاحب یک محتوای ویدیویی (فیلم، سریال، ویدیوی آموزشی و ...) پس از پخش ویدیو در یک سرویس پخش آنلاین، شاهد دانلود و توزیع غیرمجاز آن در شبکه‌های اجتماعی باشد؟

 

ما تا امروز دو قدم بزرگ برداشته‌ایم:

۱. با یک تکنولوژی انحصاری، دانلود ویدیوها را غیرممکن کرده‌ایم؛

DRM Text .۲ را معرفی کرده‌ایم که در واقع همان واترمارک به شیوۀ رونوشتی است، اما چون ویدیوها در این روش دانلود نمی‌‌شوند، اسمش را DRM Text گذاشتیم؛ یعنی ترکیبی از تکنیک‌های مدیریت حقوق دیجیتال و واترمارک به شیوۀ رونوشتی.

برای آشنایی با این قابلیت، مشخصات خود را وارد کنید و سپس دکمهٔ پخش ویدیو را کلیک کنید.

۳. و با افتخار تا ماه‌های آینده از فناوری Realtime Watermarking که توضیحش را پیشتر خواندید رونمایی خواهیم کرد. ما معتقدیم تا همین جای کار بسیاری از دغدغه‌های صنعت ویدیو استریمینگ و مشکلات امنیتی سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو را حل کرده‌ایم؛ چون در کاویمو نه ویدیویی قابل دانلود است و نه کسی به خاطر درج اطلاعاتش روی ویدیو، به فکر فیلم‌برداری از صفحه می‌افتد! با این حال برای اطمینان بیشتر اهالی فن، تصمیم گرفتیم آخرین تکنولوژی روز دنیا را هم پیاده‌سازی کنیم. این کار با قدرت در حال انجام است و پیش‌بینی می‌کنیم تا 6 ماه آینده آمادهٔ بهره‌برداری شود.

 

اما هنوز جای یک نگرانی باقی است...

اگر کاربری در یک تلویزیون اینترنتی (VOD)، با مشخصات جعلی ثبت‌نام کند چه؟ (مثلاً با یک سیم‌کارت دزدی)، آیا برای او اهمیتی دارد که مشخصاتش روی ویدیو درج می‌شود یا نه؟ آیا برایش اهمیتی دارد که ویدیوی واترمارک شده را در اینترنت منتشر کند؟ قطعاً خیر. با این کار پیگیری‌های حقوقی دشوار و شاید حتی غیرممکن شود!

 

پس راه‌حل این مشکل چیست؟

راه‌حل این مشکل استفاده از سامانهٔ شاهکار است. سازمان تنظیم مقررات رادیویی، این سامانه را برای احراز هویت کاربران در فضای مجازی معرفی کرده است. تمام سرویس‌ها از جمله سرویس‌های ویدیو به درخواست (VOD) در صورت دارا بودن مجوزها و شرایط لازم، می‌توانند با اتصال به API شاهکار (ارائه شده از سوی سازمان تنظیم مقررات رادیویی)، مشخصات کاربران را هنگام ثبت‌نام در سایت بررسی کنند و در صورت مغایرت اطلاعات وارد شده اجازهٔ ثبت‌نام ندهند. این موضوع نگرانی از بابت ثبت اطلاعات جعلی را از بین می‌برد و اطمینان می‌دهد که مشخصات واقعی کاربر روی ویدیو واترمارک می‌شود.

 

خلاصه و جمع‌بندی

مقاله را با یک نگرانی آغاز کردیم: امنیت پایین پخش آنلاین ویدیو.

گفتیم که حجم زیادی از سرمایه‌ها به دلیل علاقهٔ مردم به سرگرمی، وارد صنعت ویدیو استریمینگ شده و این موضوع حساسیت سودجویان را به ضعف‌های امنیتی پخش ویدیو افزایش داده است. گفتیم چرا برقراری توازن بین امنیت و کاربردپذیری و هزینه مهم است. گریزی به تکنیک‌های مختلف واترمارکینگ در بحث امنیت ویدیو زدیم و دانستیم مقصود ما از توازن چیست.

روش‌های مختلف واترمارک را معرفی کردیم. خواندیم که واترمارک به شیوهٔ مخفی، امنیت کافی ندارد، اجرای آن پرهزینه است و وارد کردن آن به چرخه‌های کاری دشوار است. واترمارک به شیوهٔ آشکار که از آن بدتر و در آخر واترمارک به شیوهٔ رونوشتی که گرچه نسبت به دو روش قبلی کم‌هزینه‌تر است ولی همچنان به خاطر دست نخورده ماندن ویدیو در معرض تهدید است.

دربارهٔ مدیریت حقوق دیجیتال (DRM) صحبت کردیم و اینکه چطور با یک پلیر اختصاصی می‌توان جلوی دانلود فیلم را گرفت. فهمیدیم که صرف استفاده از DRM، امنیت کافی فراهم نمی‌کند. جدیدترین شیوهٔ واترمارک یعنی Realtime Watermarking‌ را معرفی کردیم که به تازگی در دنیا معرفی شده است.

گفتیم که این تکنولوژی در انحصار شرکت‌های معدودی است و کاویمو نیز به تازگی به آن دست یافته است. در این روش، ویدیو درست در لحظهٔ پخش، به صورت واقعی با درج مشخصات کاربر واترمارک می‌شود. این تکنولوژی تمام مشکلات پیشین را از میان برداشته و در مرکز توازن مثلث امنیت قرار گرفته است؛ هم امنیت کافی دارد، چون واترمارک روی خودِ ویدیو درج می‌شود و هم راحت و کم‌هزینه است.

به معرفی کاویمو پرداختیم ... سرویسی که با اشراف کامل بر صنعت ویدیو استریمینگ و بررسی دغدغهٔ صاحبان محتوای ویدیویی، زیرساختی امن برای پخش ویدیو در تلویزیون‌های اینترنتی (VOD) و سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو فراهم آورده است.

دانستیم که کاویمو تا امروز قدم‌های بزرگی در صنعت ویدیو استریمینگ برداشته است:

  • اولاً با کمک یک DRM اختصاصی، پدیدهٔ دانلود ویدیوها و توزیع غیرمجاز آن را برطرف کرده است
  • دوماً با ترکیب این روش با تکنیک واترمارک رونوشتی (Overlays) و در آینده‌ای نزدیک تکنولوژی Realtime Watermarking، بالاترین سطح امنیتی را برای سرویس‌های پخش ویدیو فراهم آورده است.

در پایان، سامانهٔ شاهکار را معرفی کردیم که با اتصال به یک سرویس دولتی می‌توان واقعی بودن مشخصات کاربران را هنگام ثبت‌نام در سایت بررسی کرد.

ما معتقدیم کاویمو در مسیر توسعهٔ زیرساخت خود قدم‌های بزرگی برداشته است و VODها و سرویس‌های پخش آنلاین ویدیو با کمک این زیرساخت می‌توانند امنیت پخش آنلاین را در سطح بسیار بالایی حفظ کنند. سرویس میزبانی ویدیو کاویمو به طرز موثری می‌تواند پدیدهٔ دانلود و قاچاق فیلم را کاهش دهد و اقبال عمومی به طرح‌های خوبی مثل اکران آنلاین فیلم را افزایش دهد. این موضوع می‌تواند اتفاق‌های خوبی در سینمای آنلاین ایران رقم بزند.